استاد دانشگاههای خراسان جنوبی و پژوهشگر دفاع مقدس با اشاره به نقش بارز مردم و نیروهای نظامی این استان در دوران دفاع مقدس اعلام کرد: ۲۶ هزار رزمنده از خراسان جنوبی به جبهههای جنگ اعزام شدند و مردم این سرزمین با تقدیم ۲ هزار و ۴۰۰ شهید، پنج هزار و ۲۱۷ جانباز، ۳۵۲ شهید جاویدالاثر و ۲۴۰ آزاده، سهمی پرآلایی در دفاع از خاک میهن و نظام اسلامی داشتند.
قنبری در نشستی با موضوع نقش استان خراسان جنوبی در دفاع مقدس هشت ساله، که در حاشیه اجتماعات مردمی بیرجند برگزار شد، افزود: در میان خانوادههای شهدای استان، یک خانواده سه شهیدی نیز وجود دارد که مربوط به خانواده شهید پارساست؛ برای معرفی این خانواده و هر سه شهید آن، کتابی در دست تهیه است.
وی با بیان اینکه حضور مردم جنوب خراسان در عرصه مقاومت سابقهای طولانی دارد، گفت: مردم این منطقه در مقاطع مختلف تاریخی در برابر هجوم ازبکها، افغانها و انگلیسیها ایستادگی کرده و در دوران حکومت پهلوی نیز در برابر سیاستهایی همچون کشف حجاب مقاومت نشان دادند. در جریان پیروزی انقلاب اسلامی نیز اقشار مختلف مردم از جمله کارگران، کشاورزان، دانشجویان، معلمان و دانشآموزان با هدایت و پشتیبانی روحانیت در مبارزات علیه رژیم پهلوی حضور فعال داشتند.
این پژوهشگر دفاع مقدس با اشاره به مبارزات مردم بیرجند در دوران انقلاب اظهار کرد: آیتالله شیخ جواد عارفی از چهرههای مؤثر مبارزات انقلابی در بیرجند بود و در کنار ایشان، آیتالله آیتی و آیتالله ربانی نیز نقش داشتند. در شهرستان قاین نیز روحانیانی همچون آیتالله سیدمرتضی اصفهانی و آیتالله علی آیتی در هدایت مردم و مبارزات انقلابی اثرگذار بودند.
قنبری با اشاره به حضور نیروهای استان در غائله کردستان بیان کرد: حدود یک ماه پس از پیروزی انقلاب اسلامی و آغاز این غائله، حدود ۲۰ نفر از پاسداران و بسیجیان منطقه جنوب خراسان به شهرهایی همچون سقز، پاوه و کامیاران اعزام شدند و حضور نیروهای این منطقه در کردستان تا سال ۱۳۷۰ ادامه یافت.
وی در تشریح حضور رزمندگان خراسان جنوبی در جبهههای جنگ تحمیلی گفت: با آغاز جنگ، اعزام نیروهای سپاه و بسیج استان به جبههها آغاز شد و این روند حتی تا پنج سال پس از پذیرش قطعنامه ۵۹۸ ادامه داشت، زیرا پس از آتشبس نیز آرایش جنگی در بسیاری از مناطق حفظ شده بود و در مواردی نیروهای ایرانی در برابر نقض آتشبس وارد عمل میشدند.
استاد دانشگاههای خراسان جنوبی با بیان اینکه نیروهای سپاه و بسیج این استان در یگانهای مختلف حضور داشتند، اظهار کرد: این نیروها در لشکر پنج نصر، لشکر ۲۱ امام رضا(ع)، لشکر ویژه شهدا، توپخانه ۶۰ محرم، تیپ ۸۸ انصارالله و یگانهای مختلف عملیاتی و اطلاعاتی نقشآفرینی کردند. رزمندگان استان در مجموع در ۳۳ عملیات دوران دفاع مقدس شرکت کردند که از جمله مهمترین آنها میتوان به عملیات فتحالمبین، بیتالمقدس، والفجر ۸، کربلای ۴ و کربلای ۵ اشاره کرد.
قنبری عملیات کربلای ۵ را یکی از عملیاتهای مهم و سرنوشتساز جنگ توصیف کرد و افزود: در جریان این عملیات شمار زیادی از فرماندهان سپاه به شهادت رسیدند و این عملیات در روند تحولات پایانی جنگ و پذیرش قطعنامه ۵۹۸ اهمیت داشت.
وی با اشاره به حضور گسترده دانشآموزان و معلمان هنرستان ابوذر بیرجند در جبههها بیان کرد: حدود ۹۰ تا ۹۵ درصد هنرآموزان و حتی معلمان این هنرستان به جبهه اعزام شدند و به همین دلیل در مقطعی تابلوی هنرستان پایین آورده شد و تابلوی «پادگان ابوذر» بر سردر آن قرار گرفت.